Kültür ve Sanat Sabahattin Ali'nin 70. ölüm yıl dönümü: Ardında eserleri kaldı



ID:27139
Yayınlanma:
02 Nis 18

Türk edebiyatının önde gelen isimlerinden Sabahattin Ali, vefatının 70. yıl dönümünde eserleriyle birlikte anılıyor. Trajik yaşam öyküsü, şiirleri ve romanlarıyla bugün Türkiye'nin önemli bir değeri.

Sabahattin Ali Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatının öne çıkan önemli bir yazar ve şair olarak ölümünün 70. yıl dönümünde anılıyor. Trajik bir yaşam öyküsüne sahip olan değerli isim, roman, şiir, deneme, tiyatro alanında önemli eserlere imza attı.

Takvimler25 Şubat 1907’yi gösterirken Kırklareli'nde dünyaya geldi. Yaşıtlarına göre kaliteli ve nitelikli bir eğitim alan Sabahattin Aliİstanbul’daki Muallim Mektebi'nden mezun oldu. Bu sayede öğretmenlik mesleğine Yozgat'ta başladı.

Milli Eğitim Bakanlığı tarafından düzenlenen bir dil programı organizasyonunda bulunan edebiyatçı,1928-1930 yılları arasında Almanya'da bir dil fakültesinde eğitim aldı. Almanya'da geçen yıl boyuncaIvan Turgenyev, Edgar Allan Poe, Thomas Mann gibi önemli isimlerden etkilendi. Bu etki Sabahattin Ali'nin edebi dünyasında bir dönüşümü de beraberinde getirdi. Milliyetçi bir Almanın Türk milletine hakaret etmesi, ünlü edebiyatçıyı öfkelendirmiş ve bu genci tartaklamasına neden olmuştu. Ünlü edebiyatçının Almanya'daki eğitim yaşamı bu olay nedeniyle sonlandırılmıştı. Ancak bu problemli vakalar bu olayla sona ermeyecekti.

Türkiye'ye döndükten sonra önce Bursa, sonra Aydın'da öğretmenlik yapan Sabahattin Ali, Mustafa Kemal Atatürk'e hakaret etmesi gerekçe gösterilerek tutuklandı ve Sinop Cezaevi'ne yollandı. Bu tutuklama kararında politik gerekçelerin de etkili oldu. Sinop Cezaevi'ndeki tutukluluk yaşamında ülkemizce hala bilinen“Aldırma Gönül” şiirini yazdı. Bu şiir daha sonra bestelenerek seslendirilmiş ve bugünlere kadar ulaşmıştı.

Tarihler 1935'i gösterdiğinde Aliye Hanım'la dünya evine girdi. Bu evlilikten Filiz Ali adında bir çocuğu oldu. Filiz Ali'nin çocukluk yıllarında yazdığıKuyucaklı Yusuf romanı epey popülerleşmiş, hatta büyük tartışmalara neden olmuştu.

Türkiye'nin II. Dünya Savaşı'na katılma ihtimali nedeniyle seferberlik dönemi başlatılmış, Sabahattin Ali de bu seferberliğe katılım sağlamıştı. Herkesçe bilinen Kürk Mantolu Madonna eserini seferberlik çağrısı sonrası askerdeyken yazmış, bu eseri sonrasında popülaritesi artmıştı.

Aziz Nesin'le birlikte kaleme aldığı Marko Paşa dergisi büyük ilgi görmüş, ancak derginin siyasi hicivlere yer vermesi nedeniyle dikkat çekmişti. Dergideki yazıları nedeniyle hakkında birden fazla dava açılan Sabahattin Ali yeniden tutuklandı.

Yaşamının son yıllarında yoğun bir ekonomik bunalım geçiren ünlü edebiyatçı, nakliyatçılıkla uğraşıyordu. Yakınlarına sıklıkla Avrupa’da yaşamak istediğini dile getiriyordu. Ancak bir pasaportu olmayan Sabahattin Ali, yasa dışı yollarla yurtdışına kaçmaya karar verdi. Yurtdışına kaçmaya çalıştığı bir yolculuk esnasında Ali Ertekin tarafından feci şekilde öldürüldü. Ali Ertekin, işlediği cinayetten dolayı 1949 yılında 4 yıl hapisle cezalandırılmış fakat 1950'de çıkan af sonrasında serbest bırakılmıştır. Mahkemeden sonra etrafını saran halka ''Verilen cezadanmüteessirdeğilim. Bu suçu memleketimin menfaati için işledim. Hala vazifemi yaptığıma kaniyim'' demiştir. Sabahattin Ali cinayetini işleyen sanığa 4 yıl hapis cezası verilmesi ve 1 yıl sonra serbest bırakılması, adalete duyulan güvenin ağır bir şekilde zedelenmesine neden olmuştur.

Sabahattin Ali tarafından kaleme alınan eserler

Romanlar

Kuyucaklı Yusuf

İçimizdeki Şeytan

Kürk Mantolu Madonna

Öyküler

Değirmen

Kağnı

Ses

Yeni Dünya

Sırça Köşk

Deneme

Çakıcı’nın İlk Kurşunu

Şiirler

Dağlar ve Rüzgâr

Kurbağanın Serenadı

Öteki Şiirler

Oyunlar

Esirler

Mektup

Canım Aliye, Ruhum Filiz