Afrika Terör örgütü IŞİD Mozambik'in kuzeyindeki Palma bölgesini ele geçirdi



ID:73199
Yayınlanma:
31 Mar 21

Terör örgütü IŞİD'in Mozambik kuzeyindeki Palma yerleşimini ele geçirdiği bildirildi.

Yerel kaynakların aktardığı bilgilere göre IŞİD'in "Orta Afrika" yapılanması, ülkenin kuzeyindeki Cabo Delgado eyaletinde bulunan Palma kasabasını kontrol altına aldı.
 
Geçtiğimiz hafta Palma'nın çevresindeki kırsal bölge üzerinden kasabaya saldırı başlatan IŞİD mensupları, hükümet güçlerini kasabadan çıkarmayı başardı.
 
Palma sakinlerinin bir kısmı bölgedeki gemilerle tahliye edildi. Cabo Delgado bölgesi yeraltı kaynakları ve aktif deniz seferleriyle biliniyordu.
 
IŞİD bölgedeki liman kenti Mocimboa da Praia'yı da bir süredir elinde tutuyordu. IŞİD, kendisine bağlı Amak Ajansı üzerinden yaptığı açıklamada Palma'nın ele geçirildiğini doğruladı.
 
Açıklamada, saldırıda bölgedeki Mozambik ordusundan ve Hıristiyanlardan 55 kişinin öldürüldüğü ifade edildi. IŞİD öldürülenlerin arasında Batılıların da olduğunu belirtti.
 
Times, bölgede IŞİD saldırısında ölenler arasında bir İngiliz vatandaşının da olduğunu belirtti. Bölgede Batılı devletlerce işletilen çok sayıda doğalgaz tesisinin mevcut olduğu, IŞİD'in bu tesislere yönelebileceği ifade ediliyor.
 
Öte yandan başta İngiltere ve Portekiz olmak üzere bazı Batılı devlet ise bölgeye asker göndermeye devam ediyor.

Mozambik'teki IŞİD yapılanması

Mozambik'teki militan isyan 2017'nin sonlarından bu yana devam ediyor olsa da, bu durum ancak 2020 yılının Ağustos ayı ortalarında IŞİD'e bağlı teröristler Cabo Delgado eyaletindeki kuzeydoğu liman kenti Mocimboa da Praia'yı ele geçirdiğinde dünyanın dikkatini çekti.

Grubun Biladuş Şam'da birbiri ardına yaşadığı kayıplardan sonra, IŞİD'in bir kez daha bir bölgeyi kontrol etmeye muktedir olması, analistler ve politikacılar için bir şok etkisi yarattı.

Ancak bu, radikal  grupların Mozambik'te saha kontrolünü ilk ele geçirişi değildi. Dört ay önce, Mart 2020'de, kısa bir süreliğine, ayaklanmanın başladığı ve 2017'den bu yana gruptan 30'dan fazla saldırıya sahne olan Mocimboa da Praia'yı almışlardı. Ayrıca, yaklaşık 120 kilometre güneydeki Quissanga şehrini yaklaşık 48 saat boyunca elde tuttular ve Mozambik ordusu ve yabancı destekçileriyle büyük çaplı bir çatışmadan kaçınmak için geri çekilmeden önce bayraklarını kaldırdılar. O zamandan beri Mozambik'in kuzeydoğu bölgesi, adam kaçırma, katliam ve kafa kesme (Nisan ayı başlarında 50'den fazla gencin öldürülmesi dahil) şeklinde korkunç vahşete tanık oldu. İki binden fazla insan öldürüldü ve 500 bin kişi ülke içinde yerinden oldu. Dünya Gıda Programına göre, kuzey bölgesindeki yüz binlerce sivil de yakında ciddi gıda kıtlığından muzdarip olacak.

İsyanın tarihi

Terörist grubun resmi adı Ehli Sünnet vel Cemaat (ESVC), ancak yerel olarak Eş Şebab olarak biliniyorlar, Somali merkezli El Kaide kolu ile hiçbir ilişkileri olmasa da. Ve şu anda uluslararası arenada Mozambik'teki IŞİD olarak anılıyorlar. Grubun kesin kökeni hakkında belirsizlikler var ancak tarihçi Eric MorierGenoud, 2007'de İslamcı bir hizip olarak ortaya çıktıklarını iddia ediyor. Sonraki yıllarda, bu hizip ve takipçileri, resmi eğitim kurumlarına muhalefet etmeleri, camide ayakkabıyla ibadet etmeyi (bazılarınca bir sünnet kabul edilir) ve günde sadece üç kez namaz kılmayı içeren kendine özgü gelenekleri nedeniyle yerel topluluklar ve ana akım İslami örgütlerle zıtlaştılar.

Grup, ilk yıllarında genellikle kendisini çevreleyen toplumdan izole etti, ancak 2015'in sonlarından itibaren daha dışa dönük hale gelmeye başladı. Kendi camilerini ve dini okullarını inşa ettiler, 'davet' faaliyetlerine başladılar ve kadınlar da dahil olmak üzere yerel nüfusa eğitim verdiler. Bu girişimler sayesinde grup yavaş yavaş yerel gençler arasında daha popüler hale geldi, ancak aynı zamanda, grubun bölgenin İslami geleneklerine müdahalesini sınırlamaya çalışan yerel Müslüman topluluklarla daha fazla çatışmalarına neden oldu.

Ekim 2017'nin başlarında, Mocimboa da Praia'daki toplum liderleri bölgedeki yerel yetkililere bir şikayette bulundular ve daha sonra grubun yaklaşık 30 üyesi tutuklandı. Birkaç gün sonra, 5 Ekim'de, geri kalan grup üyeleri, Mocimboa hapishanesini ve üç polis karakolunu hedef alan bir kurtarma operasyonuyla misilleme yaptı. Bu, devlete karşı silahlı ayaklanmanın başlatılmasıydı. Bu olayları, bölgedeki bazı gençlerin daha da radikalleşmesine yol açan kitlesel tutuklamaları içeren güçlü bir devlet baskısı izledi.

İsyan, bu kolaylaştırıcı nitelik taşıyan olaydan bu yana gelişti. 2017'nin geri kalanında ESVC, geceleri daha küçük köyleri hedef alan ve yerel Sufi şeyhlerini öldüren terör saldırıları yoluyla şiddete olan bağlılığını artırdı. 2018 yılında faaliyetlerini izole köylere gündüz saldırılarına kadar genişletti. Ve 2019'da, şiddetli saldırıların kapsamı, sayılarda keskin bir artış ve coğrafi genişlemeye şahit oldu; en çok etkilenen bölgeler Macomia, Mocimboa da Praia ve Palma oldu. Bu noktada grup, daha güvenli ve daha kalabalık sahil boylarına ve önemli yollara karşı saldırılar başlatacak kadar kendinden emin hale gelmişti.